2022 ലെ അട്ടിമറി ശ്രമത്തിൻ്റെ പേരിൽ പെറുവിലെ മുൻ പ്രധാനമന്ത്രിക്ക് സർക്കാർ അഭയം നൽകിയതിന് പിന്നാലെ മെക്സിക്കോയുമായുള്ള നയതന്ത്ര ബന്ധം വിച്ഛേദിക്കുകയാണെന്ന് പെറു പ്രഖ്യാപിച്ചു.
പെറുവിലെ മെക്സിക്കൻ എംബസിയിൽ ബെറ്റ്സി ഷാവേസിന് അഭയം നൽകുന്നുവെന്ന് അറിഞ്ഞതിന് ശേഷം പെറുവിയൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഹ്യൂഗോ ഡി സെല തൻ്റെ “ആശ്ചര്യവും അഗാധമായ ഖേദവും” പ്രകടിപ്പിച്ചു.
“ഈ സൗഹൃദപരമല്ലാത്ത പ്രവൃത്തി കണക്കിലെടുത്ത്… പെറുവിയൻ സർക്കാർ ഇന്ന് മെക്സിക്കോയുമായുള്ള നയതന്ത്രബന്ധം വിച്ഛേദിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു,” സേല പറഞ്ഞു.
പ്രതികരണമായി, മെക്സിക്കോയുടെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം “പെറുവിൻ്റെ ഏകപക്ഷീയമായ തീരുമാനം അമിതവും ആനുപാതികമല്ലാത്തതുമാണെന്ന് നിരസിച്ചു”.
പുറത്താക്കപ്പെട്ട പെറുവിയൻ പ്രസിഡൻ്റ് പെഡ്രോ കാസ്റ്റിലോസിൻ്റെ കോൺഗ്രസ് പിരിച്ചുവിടാനുള്ള പദ്ധതിയിൽ പങ്കുണ്ടെന്ന് ആരോപിച്ച് 2023 ജൂണിൽ ഷാവേസിനെ ജയിലിലടച്ചിരുന്നു. സെപ്തംബറിൽ ഒരു ജഡ്ജി അവളെ ജാമ്യത്തിൽ വിട്ടയക്കുകയും തനിക്കെതിരായ കുറ്റങ്ങൾ നിഷേധിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.
മെക്സിക്കോയുടെ ഇപ്പോഴത്തെയും മുൻ പ്രസിഡൻ്റുമാരും പെറുവിൻ്റെ ആഭ്യന്തര കാര്യങ്ങളിൽ ഇടപെട്ടതിൻ്റെ ആവർത്തിച്ചുള്ള സംഭവങ്ങളും പെറു ആരോപിച്ചു.
“സത്യം, അട്ടിമറി ശ്രമത്തിൻ്റെ രചയിതാക്കളെ ഇരകളായി ചിത്രീകരിക്കാൻ അവർ ശ്രമിച്ചു, വാസ്തവത്തിൽ, പെറുവിയക്കാർ ജീവിക്കുകയും ജനാധിപത്യത്തിൽ ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ലോകത്തിലെ എല്ലാ രാജ്യങ്ങളും അംഗീകരിച്ചതുപോലെ, മെക്സിക്കോ ഒഴികെ,” സെല കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
കോൺഗ്രസ് പിരിച്ചുവിടാനുള്ള കാസ്റ്റിലോയുടെ പദ്ധതിയിൽ ഷാവേസിൻ്റെ പങ്ക് ആരോപിച്ച് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർ 25 വർഷത്തെ തടവിന് ശ്രമിക്കുന്നു.
കോൺഗ്രസ് പിരിച്ചുവിട്ട് അടിയന്തര സർക്കാർ സ്ഥാപിക്കാൻ ശ്രമിച്ചതിന് ശേഷം 2022 ഡിസംബറിൽ കലാപം ആരോപിച്ച് കാസ്റ്റിലോയെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു.
ശ്രമം കഴിഞ്ഞ് മണിക്കൂറുകൾക്ക് ശേഷം കാസ്റ്റിലോയെ ഇംപീച്ച് ചെയ്തു. അന്നുമുതൽ അദ്ദേഹം കരുതൽ തടങ്കലിലാണ്.
സൈന്യം തൻ്റെ ഉത്തരവുകൾ നിരസിച്ചതിനാൽ താൻ ഒരിക്കലും ഭരണകൂടത്തിനെതിരെ ആയുധമെടുത്തിട്ടില്ലെന്ന് മുമ്പ് പറഞ്ഞ കാസ്റ്റിലോയ്ക്ക് 34 വർഷത്തെ തടവ് ശിക്ഷയാണ് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർ ആവശ്യപ്പെടുന്നത്.
മെക്സിക്കോയുമായുള്ള നയതന്ത്രബന്ധം വിച്ഛേദിക്കാനുള്ള പെറുവിൻ്റെ തീരുമാനം കാസ്റ്റിലോയെ പുറത്താക്കിയതിന് ശേഷം രണ്ട് സർക്കാരുകൾക്കിടയിൽ തുടരുന്ന പിരിമുറുക്കങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.
2022-ൽ, കാസ്റ്റിലോയുടെ അറസ്റ്റിനെത്തുടർന്ന് കാസ്റ്റിലോയുടെ ഭാര്യയ്ക്കും കുട്ടികൾക്കും അഭയം നൽകാനുള്ള തീരുമാനത്തെത്തുടർന്ന് മെക്സിക്കോയുടെ അംബാസഡറെ ലിമ പുറത്താക്കി.
ഒരു വർഷത്തിനുശേഷം, അന്നത്തെ പ്രസിഡൻ്റ് ആന്ദ്രേസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ കാസ്റ്റിലോയെ “നിയമവിരുദ്ധമായി പുറത്താക്കപ്പെട്ടു” എന്ന് പറഞ്ഞ് മെക്സിക്കോയിലെ അംബാസഡറെ തിരിച്ചുവിളിച്ചു.
മുൻ പ്രൈമറി സ്കൂൾ അധ്യാപകനും കർഷകനും യൂണിയൻ പ്രവർത്തകനുമായ കാസ്റ്റിലോയെ പെറുവിൻ്റെ “ആദ്യത്തെ പാവപ്പെട്ട പ്രസിഡൻ്റ്” എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
മുൻ രാഷ്ട്രീയ പരിചയമില്ലാതെ, പെറുവിൻ്റെ തകർച്ചയിലായ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ മാറ്റിമറിക്കാനും ദരിദ്രരെ പിന്തുണയ്ക്കാനും പ്രതിജ്ഞയെടുത്തു, ഒരു ഗവൺമെൻ്റിന് പുറത്തുള്ളയാളായി അദ്ദേഹം അധികാരമേറ്റെടുത്തു.
എന്നാൽ അധികാരം പിടിച്ചെടുക്കാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ശ്രമം ഭരണഘടനാ വിരുദ്ധമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് കാസ്റ്റിലോയുടെ പ്രസിഡൻ്റ് പദവി കുപ്രസിദ്ധമായി അവസാനിച്ചു, സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥരും രാജ്യത്തെ സായുധ സേനയും അദ്ദേഹത്തെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചു.
രാഷ്ട്രീയ കുപ്രചരണങ്ങൾക്കും കുതിച്ചുയരുന്ന കുറ്റകൃത്യങ്ങൾക്കും എതിരെയുള്ള ജനകീയ പ്രതിഷേധത്തെത്തുടർന്ന്, കാസിലോയുടെ പിൻഗാമി, മുൻ പ്രസിഡൻ്റ് ദിനാ ബൊലുവാർട്ടെ, പെറുവിലെ കോൺഗ്രസിലെ ഭൂരിപക്ഷത്തിന് കഴിഞ്ഞ മാസം അധികാരത്തിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
തുടർന്ന് കോൺഗ്രസ് നേതാവ് ജോസ് ജെറി ഇടക്കാല പ്രസിഡൻ്റായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു.