ഗാർഹിക പീഡനമുൾപ്പെടെയുള്ള അക്രമങ്ങളിൽ നിന്ന് സ്ത്രീകളെ സംരക്ഷിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര കരാറിൽ നിന്ന് പിന്മാറാൻ ലാത്വിയൻ എംപിമാർ വോട്ട് ചെയ്തു, പാർലമെൻ്റിൽ നീണ്ടതും തീവ്രവുമായ ചർച്ചകൾക്ക് ശേഷം.
ഈ ആഴ്ച റിഗയിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾ വോട്ടെടുപ്പിനെതിരെ പ്രതിഷേധിച്ചു. നിയമം അംഗീകരിക്കണോ വേണ്ടയോ എന്ന് തീരുമാനിക്കേണ്ടത് ഇപ്പോൾ പ്രസിഡൻ്റ് എഡ്ഗാർസ് റിങ്കെവിക്സാണ്.
ഇസ്താംബുൾ കൺവെൻഷൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്2011 ലെ ഉടമ്പടി ലാത്വിയയിൽ കഴിഞ്ഞ വർഷം മാത്രമാണ് പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നത്, എല്ലാ അക്രമങ്ങളും അവസാനിപ്പിക്കാൻ ഗവൺമെൻ്റുകൾ നിയമങ്ങളും പിന്തുണ സേവനങ്ങളും വികസിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ഉടമ്പടിയിൽ നിന്ന് പിന്മാറുന്ന ആദ്യ യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ രാജ്യമാണ് ലാത്വിയ. 2021-ൽ തുർക്കി പിൻവാങ്ങി, ഉയർന്ന മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനയായ കൗൺസിൽ ഓഫ് യൂറോപ്പിൻ്റെ വലിയ തിരിച്ചടിയായി വിശേഷിപ്പിച്ച നടപടി.
ഈ ഉടമ്പടി 2023-ൽ EU അംഗീകരിച്ചു, എന്നിരുന്നാലും ലിംഗസമത്വത്തിലുള്ള ഉടമ്പടിയുടെ ശ്രദ്ധ കുടുംബ മൂല്യങ്ങളെ ദുർബലപ്പെടുത്തുകയും “ലിംഗ പ്രത്യയശാസ്ത്രം” പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന് തീവ്ര യാഥാസ്ഥിതിക ഗ്രൂപ്പുകൾ വാദിച്ചു.
സൈമയിൽ 13 മണിക്കൂർ നീണ്ട സംവാദത്തിന് ശേഷം, ലാത്വിയൻ എംപിമാർ ഉടമ്പടിയിൽ നിന്ന് പിന്മാറാൻ 56-നെതിരെ 32 വോട്ടുകൾ നൽകി, പ്രതിപക്ഷ പാർട്ടികൾ സ്പോൺസർ ചെയ്തതും എന്നാൽ മൂന്ന് സഖ്യകക്ഷികളിലൊന്നായ യൂണിയൻ ഓഫ് ഗ്രീൻസ് ആൻഡ് ഫാർമേഴ്സിലെ രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ പിന്തുണയോടെ.
ഈ ആഴ്ച ആദ്യം പാർലമെൻ്റിന് പുറത്ത് പ്രതിഷേധക്കാർക്കൊപ്പം ചേർന്ന മധ്യവലതുപക്ഷ പ്രധാനമന്ത്രി എവിക സിലിനയ്ക്ക് തിരിച്ചടിയാണ് ഫലം. “ഞങ്ങൾ തളരില്ല, അക്രമം വിജയിക്കാതിരിക്കാൻ ഞങ്ങൾ പോരാടും,” അവർ അവരോട് പറഞ്ഞു.
പിൻവലിക്കലിന് പിന്നിലെ പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ ഗ്രൂപ്പുകളിലൊന്ന് ലാത്വിയ ഫസ്റ്റ് ആണ്, അതിൻ്റെ നേതാവ് ഐനാർ സ്ലെസേഴ്സ് ലാത്വിയക്കാരോട് “സ്വാഭാവിക കുടുംബം”, “ഒന്നിലധികം ലിംഗഭേദമുള്ള ലിംഗ പ്രത്യയശാസ്ത്രം” എന്നിവ തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ ആഹ്വാനം ചെയ്തു.
ലാത്വിയയുടെ ഓംബുഡ്സ്വുമൺ കരീന പാൽകോവ ഉടമ്പടി രാഷ്ട്രീയവത്കരിക്കരുതെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു, ഗ്രൂപ്പ് ഇക്വാലിറ്റി നൗ പറഞ്ഞു, ഇത് “ലാത്വിയൻ മൂല്യങ്ങൾക്ക് ഭീഷണിയല്ല, അവ സാക്ഷാത്കരിക്കാനുള്ള ഒരു ഉപകരണമാണ്”.
വ്യാഴാഴ്ചത്തെ വോട്ടെടുപ്പ് ലാത്വിയയ്ക്കകത്തും പുറത്തും ഒരു മുറവിളി ഉയർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഉടമ്പടി ഉപേക്ഷിക്കരുതെന്ന ലാത്വിയൻ നിവേദനത്തിൽ ഇരുപത്തിരണ്ടായിരം പേർ ഒപ്പുവച്ചു. എംപിമാർ ലാത്വിയൻ ജനതയെ ശ്രദ്ധിക്കുന്നില്ലെന്ന് ആരോപിച്ച് വനിതാ അവകാശ സംഘടനയായ സെൻ്റേഴ്സ് മാർട്ട അടുത്ത വ്യാഴാഴ്ച പ്രതിഷേധത്തിന് ആഹ്വാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
കൗൺസിൽ ഓഫ് യൂറോപ്പിൻ്റെ പാർലമെൻ്ററി അസംബ്ലിയുടെ തലവൻ തിയോഡോറോസ് റൂസോപോളോസ് പറഞ്ഞു, ലാത്വിയ തെറ്റായ വിവരങ്ങൾക്ക് ആക്കംകൂട്ടി തിടുക്കത്തിലുള്ള തീരുമാനമെടുത്തു. “യൂറോപ്പിലെ സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കും മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള അഭൂതപൂർവവും അഗാധമായ ആശങ്കാജനകവുമായ ഒരു പിന്നോട്ടുള്ള ചുവടുവെപ്പായിരുന്നു അത്” എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
നാല് വർഷം മുമ്പ് തുർക്കി ഉടമ്പടി ഉപേക്ഷിച്ചതിന് ശേഷം സ്ത്രീഹത്യയും സ്ത്രീകൾക്കെതിരായ അതിക്രമങ്ങളും കുത്തനെ ഉയർന്നതായും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
വോട്ടിന് മൂന്നിൽ രണ്ട് ഭൂരിപക്ഷം ലഭിക്കാത്തതിനാൽ, എതിർപ്പുണ്ടെങ്കിൽ രാഷ്ട്രപതിക്ക് മറ്റൊരു വായനയ്ക്കായി ബിൽ തിരികെ നൽകാമെന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം.
“പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമോ രാഷ്ട്രീയമോ ആയ പരിഗണനകളേക്കാൾ സംസ്ഥാനവും നിയമപരവും കണക്കിലെടുത്ത്” ഭരണഘടനയ്ക്ക് കീഴിലുള്ള തീരുമാനം താൻ വിലയിരുത്തുമെന്ന് പ്രസിഡൻ്റ് റിങ്കെവിക്സ് എക്സിൽ പറഞ്ഞു.
കഴിഞ്ഞയാഴ്ച ഭരണസഖ്യത്തിലെ മറ്റൊരു അംഗമായ പ്രോഗ്രസീവ്, ഭരണഘടനാ കോടതിയിൽ അപ്പീൽ നൽകുന്നത് തള്ളിക്കളയില്ലെന്ന് പറഞ്ഞു.